Gastro-enteritis bij honden

Wat is gastro-enteritis?

Gastro-enteritis is een ontsteking van het maag-darmkanaal die zowel de maag als de darmen treft. De aandoening veroorzaakt een combinatie van braken en diarree en is een van de meest voorkomende redenen voor een spoedbezoek aan de dierenarts.

De ontsteking kan acuut (plotseling) of chronisch (langdurig) zijn. Acute gastro-enteritis ontstaat vaak door voedselgerelateerde oorzaken en is meestal zelflimiterend, terwijl chronische vormen een onderliggend gezondheidsprobleem kunnen signaleren.

Gastro-enteritis komt bij alle rassen en leeftijden voor en kan variëren van mild ongemak tot een levensbedreigende situatie, vooral bij jonge pups die snel uitdrogen.

Symptomen van gastro-enteritis

De symptomen treden vaak plotseling op en kunnen binnen uren een gezonde hond veranderen in een ziek dier.

• Braken: herhaaldelijk overgeven van voedsel, gal of schuim
• Diarree: waterige tot brijige ontlasting, soms met bloed of slijm
• Buikpijn: krampen, een gespannen buik en onrustig gedrag
• Uitdroging: droge slijmvliezen, ingevallen ogen en verminderde huidelasticiteit
• Koorts: een verhoogde lichaamstemperatuur bij infectieuze oorzaken
• Verminderde eetlust: de hond weigert voedsel en soms ook water
• Lusteloosheid: de hond is slap, wil niet spelen en trekt zich terug
• Winderigheid: overmatige gasvorming met rommelende darmgeluiden

Jonge pups, oudere honden en kleine rassen zijn extra kwetsbaar voor uitdroging. Zoek veterinaire hulp wanneer braken en diarree langer dan 24 uur aanhouden of wanneer er bloed zichtbaar is.

Oorzaken en risicofactoren

De oorzaken van gastro-enteritis zijn divers. Voedselgerelateerde oorzaken, zoals het eten van bedorven voedsel, vuilnis of giftige stoffen, zijn het meest voorkomend. Plotselinge dieetveranderingen en voedselintoleranties kunnen eveneens gastro-enteritis uitlokken.

Infectieuze oorzaken omvatten virussen (parvovirus, coronavirus), bacteriën (Salmonella, Campylobacter, E. coli) en parasieten (Giardia, rondwormen). Stress, medicijngebruik en auto-immuun aandoeningen zijn minder frequente maar belangrijke oorzaken.

Alle rassen kunnen worden getroffen, maar rassen met een gevoelig spijsverteringsstelsel, zoals de Duitse Herder, de Ierse Setter en de Boxer, zijn vaker aangedaan. Pups zijn extra kwetsbaar vanwege hun onvolgroeide immuunsysteem.

Diagnose

De diagnose wordt gebaseerd op de klinische symptomen, de voorgeschiedenis en het lichamelijk onderzoek. Bloedonderzoek onthult de mate van uitdroging, elektrolytverstoringen en ontstekingsmarkers. Ontlastingsonderzoek op parasieten en bacteriële kweken helpen infectieuze oorzaken op te sporen.

Bij ernstige of chronische gevallen worden aanvullende onderzoeken ingezet, waaronder buikecho, röntgenfoto’s (om vreemde voorwerpen uit te sluiten), een parvovirus sneltest en eventueel endoscopie met biopten. Een volledig diagnostisch werkplan is nodig om de oorzaak te achterhalen.

Behandeling

De behandeling van milde acute gastro-enteritis is voornamelijk ondersteunend. Vloeistoftherapie, oraal of intraveneus, is de hoeksteen om uitdroging te corrigeren en de elektrolytenbalans te herstellen. Een vasteperiode van twaalf tot vierentwintig uur gevolgd door een licht verteerbaar dieet geeft de darmen rust.

Medicamenteuze behandeling omvat anti-braak middelen (maropitant), maagbeschermers en probiotica om de darmflora te herstellen. Antibiotica worden alleen voorgeschreven bij bewezen bacteriële infectie of bij ernstig zieke dieren met koorts.

Ernstige gastro-enteritis, zoals door parvovirus, vereist ziekenhuisopname met intensieve intraveneuze vloeistoftherapie, anti-braak medicatie, antibiotica en nutritionele ondersteuning. De behandeling kan meerdere dagen duren en is kostbaar maar vaak levensreddend.

Prognose en preventie

De prognose voor milde acute gastro-enteritis is uitstekend; de meeste honden herstellen binnen twee tot vijf dagen. Bij ernstige infectieuze oorzaken, zoals parvovirus, hangt de prognose af van de snelheid van behandeling en de algehele gezondheid van de hond.

Preventie omvat vaccinatie tegen parvovirus en andere darmvirussen, regelmatige ontworming, goede hygiëne en het voorkomen dat de hond ongeschikte stoffen eet. Voer dieetveranderingen altijd geleidelijk door over een periode van zeven tot tien dagen.

Dit artikel is puur informatief en vervangt geen professioneel veterinair advies. Raadpleeg altijd een dierenarts bij gezondheidsklachten van je hond.